تحلیل اثرپذیری غیرخطی و عِلی شاخص کنترل فساد بر اقتصاد سایه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 اقتصاد دانشگاه آزاد اسلامی تهران مرکزی، تهران، ایران

2 دانشیار اقتصاد دانشگاه آزاد اسلامی تهران مرکزی، تهران، ایران(نویسنده مسئول)

3 هیئت علمی بازنشسته اقتصاد دانشگاه شهید بهشتی ، تهران، ایران

4 استادیار اقتصاد دانشگاه آزاد اسلامی تهران مرکزی، تهران، ایران

10.30510/psi.2023.379833.4217

چکیده

در جامعه شناسی و اقتصاد کنترل فساد به عنوان یکی از آرمان‌های ملی در قانون اساسی به چشم می خورد و عدم تحقق آن از معضلات امروز نظام جمهوری اسلامی ایران محسوب می‌گردد. از طرفی اقتصاد سایه نظمی بیمارگونه است که باعث اعوجاج‌های در اقتصاد واقعی می‌شود و علل آن را می‌توان در بهرمندی فعالیت کنشگرهای خارج از بخش رسمی و در حقیقت در فساد سیستمی جستجو کرد. فعالیت این کنشگران می‌تواند موثر از کیفیت حکمرانی و اثرپذیری از آن باشد. بنابراین در این مطالعه با بهره‌گیری یکی از شاخص‌ حکمرانی یعنی کنترل فساد و استفاده روش NARDL به بررسی رابطه بین کنترل فساد و اقتصاد سایه ایران طی سال های 1374 الی 1398 پرداخته شده است. نتایج نشان داد در کوتاه مدت و بلندمدت این رابطه منفی است. در کوتاه مدت با افزایش یک درصدی در کنترل فساد، حجم اقتصاد سایه 023/0 درصد و در بلندت با فزایش کنترل فساد، اقتصاد سایه به مقدار 01/0 درصد کاهش می یابد باتوجه به یافته‌های تحقیق سیاست گذاری نهادها و سازمان‌های متولی حکمرانی در خصوص بهبود شاخص‌های حکمرانی من جمله شاخص کنترل فساد فاصله گرفتن الزامی به نظر می رسد راهکار پایدارحرکت به سمت سامانه‌های هوشمند و رصد و اصالت کالا و رصد گمرکی همراه پایان دادن به سیاست‌گذاری جزیره ای در اقتصاد پیشنهاد می‌گردد.

کلیدواژه‌ها